Op het Bookstan literatuurfestival in Sarajevo nam onze voorzitter, Alicja Gescinska, op 3 juli 2025 deel aan een debat over de ‘Uitdagingen voor de vrijheid van het schrijven’. Ze ging er, onder moderatie van Ivana Golijanin, in gesprek met de voorzitter van Pen Bosnië en professor vergelijkende literatuurwetenschap Andrea Lešić. Voorafgaand aan het debat werd een Lege Stoel opgedragen aan Refaat Alareer, de Palestijnse dichter en professor die in december 2023 stierf bij een Israëlisch bombardement op Gaza. 

In het panelgesprek kwam het belang van transnationale solidariteit onder schrijvers aan bod, evenals de betekenis van literair activisme en de rol van schrijvers in de verdediging van de mensenrechten. Andrea Lešić, die net terugkwam uit Servië, wees op de gespannen verhoudingen tussen Bosnië-Herzegovina en Servië. De vrijheid van meningsuiting staat in Servië onder grote druk. De nationalistische regering zet kritische stemmen systematisch weg als ‘vijanden van de staat’. Ook in buurland Kroatië is een nationalistische revival gaande die menigeen zorgen baart.

Onze voorzitter hield een betoog over hoe de vrijheid van schrijvers om meer draait dan enkel om de vrijheid van schrijvers. Wanneer schrijvers de mond gesnoerd wordt, betekent dit dat vele andere vrijheden in de samenleving, evenals andere mensenrechten, ook in het gedrang komen. Zonder vrije meningsuiting geen vrije meningsvorming. En wanneer burgers hun eigen mening niet kunnen vormen, is er geen democratisch debat meer mogelijk en ligt de weg naar despotisme en dictatuur open. 

Het gesprek ging niet onopgemerkt voorbij; er werd over bericht in de pers, en onze voorzitter werd ook geïnterviewd door de nationale Bosnische televisiezender.